بانک مرکزی نباید خود منبع و منشاء بروز مشکل در اقتصاد باشد. رابرت لوکاس***اصطلاح اقتصاد سیاسی هم از اقتصاد سیاسی اولیه و هم از آنچه علم اقتصاد رایج به معنای نئوکلاسیکی آن دانسته می‌شود، متفاوت است. کلارک*** کشاورزان، تولیدکنندگان و تجار عوامل اصلی پیشرفت اقتصادی هستند. این تجارت آزاد با آزادی مالکیت و رقابت است که کشاورزان، تولیدکنندگان و تجار را وا می دارد تا بازارها را گسترش دهند. آدام اسمیت

      

iranelect

کد خبر: ۷۸۰۰
تاریخ انتشار: ۰۰ : ۱۲ - ۱۸ شهريور ۱۳۹۶
تازه‌ترین پژوهش‌ها نشان می‌دهد بازار شیرین کردن آب چه از لحاظ اندازه بازار و چه از لحاظ ارزشی تا سال 2025 بیشتر از دو برابر اندازه و ارزش فعلی آن می‌شود.

تا سال 2025 بازار آب شیرین‌کن‌ها به 27 میلیارد دلار می‌رسد


اقتصاد سیاسی - نسترن طارسی: هگزا-ریسرچ مرکز پژوهشی و مشاوره‌ای آمریکا پیش‌بینی کرده است که بازار شیرین کردن آب یا نمک‌زدایی کردن آب تا سال 2025 به 26 میلیارد و 810 میلیون دلار برسد و این رشد سریع این بازار را نتیجه رشد بالای صنعتی شدن جهان، افزایش جمعیت و کاهش منابع آب شیرین در سطح جهان خواند.

سید مهدی سعادت‌پور، مدیرفنی شرکت فراشفق و کارشناس مدیریت صنعتی، در این باره به اقتصاد سیاسی گفت: «شیرین کردن یا نمک‌زدایی آب در ایران بحث جدیدی نیست. در شمال و جنوب ایران این طرح اجرایی شده است. اما قطعا این طرح برای مرکز ایران مقرون به صرفه نیست. از آن جایی که ایران کشور بزرگی است و لوله‌کشی آب از دریای خزر و خلیج فارس به مرکز کشور توجیه اقتصادی ندارد.»

به گفته سعادت‌پور، ایران پیش‌تر در سکوهای نفتی در خلیج فارس از سیستم تقطیر برای تامین آب استفاده می‌کرد، اما «با استفاده از سیستم‌های نمک‌زدایی (RO) در این سکوها با هزینه پایین‌تر و سریع‌تر» حجم آب مورد نیاز را تامین‌ می‌کنند.

به گفته وی نمک‌زدایی و شیرین کردن آب دریا در مقیاس‌های صنعتی و در مجمتع‌های تجاری در حال حاضر در بخش‌های صنعتی مثل سکوهای نفتی، مجتمع‌های صنعتی در عسلویه و مجتمع‌های تجاری در کیش از دستگاه‌های شیرین‌کننده آب استفاده می‌شود.

سعادت‌پور تاکید می‌کند: «مشکل شوری آب در ایران به اندازه ترکیبات دیگر مثل ترکیبات نیتروژنی، کروم و جیوه است. اما همه این مولکول‌های نمکی سیستم تصفیه پیچیده‌ای نیاز ندارند. حتی دستگاه‌های تصفیه آب خانگی هم می‌تواند مولکول‌های نمکی را پالایش کنند.»

خاورمیانه و آفریقا بالاترین چرخه تصفیه آب در جهان را دارند و با گرم‌شدن کره زمین و تبخیر آب دریاها و اقیانوس‌ها این روند را تشدید کرده است. گرم‌شدن کره زمین در بخش‌های مختلف جهان باعث خشکسالی نیز شده است.

پژوهش هگزا-ریسرچ پیش‌بینی کرده که در چند سال آینده نرخ رشد مرکب سالانه بازار شیرین‌کردن آب دریا در آمریکا به هشت و شش‌دهم درصد برسد. این کشور با این نرخ صعودی تصمیم ندارد پروژه جدیدی تعریف کند. عربستان سعودی نیز به مانند آمریکا تصمیم دارد روی پروژه‌های فعلی تمرکز کند و هیچ پروژه‌ جدید باز نکند. در مقابل امارات متحده عربی تلاش می‌کند پروژه جدیدی در ابوظبی آغاز کند.

به طور سنتی نمک‌زدایی به روش حرارتی انجام می‌شود. اما در این روش آب مقطر تولید می‌شود، که کاملا خالص است. در حالیکه در روش تقطیر ناگهانی چندمرحله‌ای آب خالص‌تری تولید می‌شود و در پروسه نمک‌زدایی کمی نمک‌های مفید به آب اضافه می‌شود تا طعم آب بهتر شود. هگزا-ریسرچ پیش‌بینی کرده این روش تا کمتر از ده سال گذشته طرفداران بیشتری داشته باشد.

هزینه شیرین‌کردن آب دریا چقدر است؟

رحیم میدانی، معاون وزیر نیرو، در اسفند 94 در گفتگویی با مهر هزینه شیرین‌کردن آب را نزدیک به 6 هزار تومان برای هر مترمکعب تخمین زده بود. وی گفته بود: «هزینه شیرین سازی هر متر مکعب آب دریا ۵ هزار و ۴۰۰ تومان است.» وی در ادامه درباره هزینه برق مصرفی در این پروسه تاکید کرد: «رقم ۵ هزار و ۴۰۰ تومان برای هر متر مکعب شیرین سازی آب دریا با برق کیلوواتی ۵۰ تومان است که البته این قیمت واقعی برق نیست و قیمت آن ۲۶۰ تومان است.»

به گفته مدیر اجرایی اداره مهندسی و منابع آبی اورنج-کانتی هزینه استخراج آب‌زیرزمینی 32 سنت در هر مترمکعب، هزینه انتقال آب از اورنج-کانتی به کالیفرنیای جنوبی 85 سنت در هر مترمکعب (فاصله 4 هزار کیلومتری) و نمک‌زدایی آب یک دلار و پنجاه سنت در مترمکعب تمام می‌شود.

باید به خاطر داشت که با توجه به رقابتی بودن تکنولوژی‌های روز، این رقم هر سال پایین‌تر خواهد آمد. در سال ۲۰۰۸، یک شرکت در سان لیندرو، کالیفرنیا، آب را ۴۶ سنت به ازای هر متر مکعب نمکزدایی می‌کرد.

مجله پژوهش منابع آبی در سال 2005 گزارش داد هزینه شیرین‌کردن یک مترمکعب آب در ریاض، پایتخت عربستان سعودی، یک دلار بود و با احتساب هزینه‌های انتقال آب، هزینه تمام شده یک مترمکعب آب یک دلار و 60 سنت بود.

شرکت مشاوره‌ای موردور اینتلیجنس در گزارشی آورده که نمکی‌زدایی آب در قطر 1 دلار در هر متر مکعب به روش تقطیر ناگهانی چندمرحله‌ای، 95 سنت به روش تقطیر اثر چندگانه و 82 سنت به روش اسمز معکوس است.

طبق پژوهشی که از سوی مجله پژوهش منابع آبی منتشر شده متوسط هزینه شیرین‌کردن آب شور یک دلار در مترمکعب است و هزینه شیرین‌کردن آب لب‌شور (آبی که میزان نمک در آن از آب شیرین بیشتر و از آب دریا کمتر باشد) 60 سنت در مترمکعب است.

این در حالی است که این هزینه‌ها در سال 1960 بیشتر از 9 برابر بود و هر مترمکعب 9 دلار هزینه می‌برد.

منابع:

مهر

دیجیتال ژورنال

هگزا-ریسرچ

اورنج-کانتی رجیستر

مجله پژوهش منابع آبی

کتابخانه آنلاین

موردور اینتلیجنس

نام:
ایمیل:
* نظر:
دیگر رسانه ها
آرشیو